“In het dagelijks leven ben ik onderhoudsmonteur bij een bedrijf uit Schijndel die automatten maakt. Een vriend van mijn vriendin, die al actief was binnen Jazz in Duketown, benaderde mij voor het bouwteam. Hij dacht dat het echt iets voor mij zou zijn. Hij had gelijk, want inmiddels ben ik al 5 jaar actief voor het festival.

Ik ben coördinator van het bouwteam. Wij zorgen samen voor de aankleding van het festivalterrein en bijvoorbeeld het plaatsen van infozuilen, de barombouwen het hangen van lampjes. Als coördinator krijg ik steeds meer skills in het leidinggeven, omdat er 6 vaste en 5 extra vrijwilligers tijdens het festival in het bouwteam zitten. Ik vind het een uitdaging en een mooie kans om deze ervaring op te doen.

Ik krijg veel vrijheid voor het bedenken van nieuwe ideeën. Het is een creatieve uitdaging om de stad voor bijna een week aan te mogen kleden. Het voelt alsof ik de stad een week voor mijzelf heb. Ik krijg ook complimenten van bezoekers over de aankleding, bijvoorbeeld over de lichtbakken. Mensen vinden dit nog steeds een handig instrument voor de planning.

Als een potentiele vrijwilliger een uitdaging zoekt is er bij Jazz in Duketown altijd een leuke functie te krijgen. En het is een hele gezellige club!”

“Er werd bij het Jongerenplatform in de Muzerije ’n jaar of wat geleden een oproep gedaan voor vrijwilligers bij Jazz in Duketown, en dat leek me wel wat…” Inmiddels is Simon Kumeling (Den Bosch, 1996) al tien jaar een bekend gezicht bij de bezoekers van dit jazzfestival; als ‘piekenier’ gaat hij drie dagen lang tijdens concerten met de collectebus (“… en tegenwoordig ook met een QR-code …”) rond. Met zijn vriendelijke benadering weet hij jaarlijks mooie bedragen binnen te krijgen, die er mede voor zorgen dat het grootste gratis jazzfestival Nederland ook gratis kan blijven. “Als ik die dagen door de stad loop, geniet ik van de blije mensen om me heen,” zegt Simon. “Iedereen is in een goede stemming en snapt dat een bijdrage noodzakelijk is. Maar ’t fijnste vind ik nog wel dat ik als vrijwilliger ondanks mijn beperking door iedereen geaccepteerd word, dat ik gewoon deel uitmaak van de Jazz in Duketown-vrijwilligersclub. Zeg maar rustig vrijwilligersfamilie.”

Door de week werkt Simon, die een vorm van autisme en een licht verstandelijke beperking heeft, in het kader van dagbesteding vier dagen als gastheer in de bediening bij Kloosterhotel de Soete Moeder in de Muntel. Maar de drie dagen rond Pinksteren worden in zijn agenda steevast geblokkeerd: “Ik vind Jazz in Duketown het gezelligste festival van Den Bosch, echt een festival van Bossche verbondenheid.”

Behalve als piekenier is Simon ook actief bezig met de toekomst van Jazz in Duketown: “Ik zie dat het festival niet zo makkelijk toegankelijk is voor mensen met een beperking, en dat heb ik aangekaart bij de organisatie. Met het platform Onbeperkt 073, een Bosch netwerk van mensen met een beperking, gaan we kijken hoe we daar verbetering in kunnen aanbrengen.”

Simon Kumeling, een vrolijke vrijwilliger, die met plezier piekeniert én meedenkt over de toekomst van Jazz in Duketown… Van zulk soort vrijwilligers kun je er niet genoeg hebben.

“Als allround vrijwilliger ben ik overal inzetbaar. Van artiestenbegeleider tot enquêtes afnemen en van Vrienden van Jazz werven tot merchandiseverkoop & collecteren. Ook bij de afbouw help ik graag mee waar ik kan.

Ik ben met jazz opgegroeid en daar genieten we nog steeds van. Met mijn vader ben ik altijd naar Jazz in Duketown geweest. Mijn opa was een musicus en componist in Indonesië en speelde piano, viool en cello. Mijn vader en zijn broers bespelen instrumenten. Ikzelf kan orgel spelen. Ook mijn zusjes en broertjes bespelen piano, saxofoon, orgel en gitaar. Een muzikale familie dus.

In het dagelijks leven ben ik secretaresse en OR-lid bij Baril Coatings in ’s-Hertogenbosch. Ik geniet het meest van het contact met de bezoekers en andere vrijwilligers bij Jazz in Duketown, de saamhorigheid, gezelligheid en liefde voor muziek.

Ik heb de afgelopen twee jaar veel mensen ontmoet en we gaan er samen voor om iedereen enthousiast te krijgen. De commissies werken op de achtergrond heel hard om een mooi evenement neer te zetten. Zonder vrijwilligers gaat het niet!”

“Samen een goed festival opzetten, daar doe je het voor…”

Op 11 mei, tijdens de traditionele kick-off voor vrijwilligers, werden de eerste legends bekendgemaakt: vrijwilligers die een lange staat van dienst hebben bij Jazz in Duketown. Een van hen was Niels van den Heuvel (Geldrop, 1976). En terecht, sinds 2009 verzorgt hij jaarlijks vanaf het transferium bij de oude fabriek van De Gruyter het transport van artiesten naar de podia in de binnenstad en terug. “Via een collega, die al vrijwilliger was, ben ik erin gerold. Ik ken Den Bosch goed en vond Jazz in Duketown altijd al een leuk festival. Zo ben ik in 2007 eerst als chauffeur, later als logistiek coördinator, belast met het ritschema’s, bij Jazz in Duketown terechtgekomen.”

Dat enthousiasme bracht hij over op zijn vriendin Tinca Bierings (Den Bosch, 1973), die hij sinds 2017 kent en met wie hij samenwoont: “Eerst zat ik in de vrijwilligerscommissie, maar de laatste jaren ben ik vooral actief in het vrijwilligersdorp, dit jaar weer op de Parade. Ik ontvang nieuwe vrijwilligers en zorg voor een soepel verloop van de catering. Wie zijn Jazz in Duketown-polo nog niet heeft, wie zonnebrandcrème, een pleister of poncho nodig heeft, meldt zich bij mij. In het vrijwilligersdorp is geen dag hetzelfde, dat maakt het zo uitdagend.”

Niels en Tinca zijn het erover eens, dat de prettige sfeer onder de vrijwilligers een van de belangrijkste redenen is waarom ze elk jaar met zoveel plezier meedoen: “Ik voel het ieder jaar weer als een soort reünie,” zegt Tinca. “Mensen van allerlei pluimage ontmoeten elkaar en gaan met z’n allen flink aan het werk om het festival tot een succes te maken.”

Niels beaamt dat, en voegt aan die saamhorigheid iets toe: “Hoe mooi is het, als je van artiesten te horen krijgt dat zij zich welkom voelen op ons festival, dat ze alle lof hebben voor de ontvangst en de organisatie. ’t Gaat niet om schouderklopjes, maar je voelt je toch trots. Ik heb verschillende muzikanten horen zeggen dat ze bij veel betaalde festivals minder onthaald worden. Samen een goed festival opzetten, daar doe je het voor.”

Aan de opzet van Jazz in Duketown hoeft van Niels en Tinca niet veel te veranderen, wel zou het volgens Niels tijd worden dat er landelijk eens meer aandacht aan dit jazzfestival besteed wordt. “Er is,” zegt hij, “bar weinig landelijke media-aandacht voor Jazz in Duketown, terwijl het toch uniek is, dat een festival met grote namen uit de jazzwereld door uitsluitend vrijwilligers gerealiseerd wordt.”

Tinca heeft wel een advies aan de programmeurs: “Vroeger liepen er veel meer bandjes al spelend door de stad. Die Streetparade, die mis ik wel een beetje. Die gaf vrolijke reuring aan de stad en vulde stiltes tussen de optredens op.”

Nog een laatste opmerking…?? “Zeker,” zeggen ze vrijwel tegelijk. “Eentje aan alle Bosschenaren: meld je aan als vrijwilliger, dan zie je pas met wat voor ‘n fijne club Jazz in Duketown wordt georganiseerd.”

IT’S A FAMILY AFFAIR…

Vader en dochter, allebei vrijwilliger… Han Willems en Robin de Wit zijn al enkele jaren bekende gezichten bij Jazz in Duketown, en niet alleen de drie dagen rond Pinksteren.

Han Willems (Breda, 1967), in het dagelijks leven supply chain manager bij een farmaceutisch bedrijf, begon zo’n vijf jaar geleden als artiestenbegeleider, was zelfs ’n dagje piekenier, maar heeft, na een aantal jaar stagemanagement, zijn draai helemaal gevonden bij boeking: “We sluiten contracten af met artiesten en reserveren, indien nodig, een hotel. Maar we zorgen er met ons drieën ook voor dat ze vóór of na hun optreden een lunch of diner krijgen en plannen eventueel interviews in. Kortom, in het voortraject of tijdens het festival, bij boeking is het nooit saai.”

Dochter Robin (London, 2002) is werkzaam als begeleider op een woonvoorziening voor mensen met NAH, niet-aangeboren hersenletsel, en kwam deels via haar vader bij Jazz in Duketown. Maar daarvoor had ze al affiniteit met muziek: “Ik speelde onder leiding van Jeroen Doomernik dwarsfluit en piccolo in de Jazz Academy. Toen mijn vader zich aanmeldde als vrijwilliger, leek mij dat ook wel leuk. En nu ben ik al drie jaar stagemanager, vorig jaar op het Kerkplein en dit jaar waarschijnlijk op dat grote podium op de Parade. Ik moet er met mijn team voor zorgen dat het podium qua opbouw en techniek 100% in orde is als de artiesten opkomen voor hun eerste set.”

Vrijwilliger bij Jazz in Duketown, waarom doe je zoiets? Robin is er heel duidelijk in: “Ik ben graag met muziek bezig én kan moeilijk stilzitten. Als je ziet dat door jouw inzet publiek én artiesten ’n leuke tijd hebben, dat ze tevreden zijn en graag terugkomen, weet ik weer precies waarom ik hieraan meewerk. Dit jaar zat ik voor het eerst in de organisatie van de Conservatorium Talent Award, en ook dat vond ik een superleuke ervaring.” Han grinnikt: “Laten we eerlijk zijn: eigenlijk ben je gek dat je om niet zoveel tijd in Jazz in Duketown steekt, maar het familiegevoel, het gevoel dat je samen met al die vrijwilligers een groot, gratis festival neerzet, maakt alles goed.”

In de loop van de jaren is er natuurlijk wel wat veranderd, met name oudere vrijwilligers kijken soms met argwaan naar de stortvloed aan vergunningen en eisen door wet- en regelgeving van de gemeente. “Da’s inherent aan deze moderne maatschappij,” vindt Han, “dat heeft te maken met veiligheid van publiek en artiesten. De meest bekritiseerde verandering was de verhuizing van het vrijwilligersdorp vorig jaar, naar Pand 18 in de Sint Josephstraat. Men voelde zich daar buiten de reuring van het festival.” Gelukkig wordt dat dorp dit jaar op de Parade opgebouwd, midden in de vrolijke hectiek van muziek en publiek.

TOEKOMST JAZZ IN DUKETOWN

“Goed dat de podia qua stijl herkenbaar zijn,” vindt Robin. “Jazz is muziek zonder regeltjes, je ziet er bijvoorbeeld steeds meer techno-invloeden in, wat jongeren aantrekt. Die komen met name op het Kerkplein aan hun trekken, en daarmee trek je een nieuw soort publiek.”

“En vergeet het Kidzzplein niet,” vult Han aan. “Niet alleen voor de kinderen interessant, maar ook voor ouders, opa’s en oma’s natuurlijk. En als je er toch eenmaal bent, kom je meteen in contact met andere muziek.”

Tenslotte natuurlijk het eeuwige discussiepunt: maandag wel of maandag niet? Han en Robin zijn er, net als zoveel vrijwilligers, niet uit. Zo’n extra dag Jazz in Duketown heeft voor- en nadelen: een langer festival, meer mooie muziek, da’s fijn, maar ook meer kosten, meer inzet vrijwilligers, minder tijd om de podia op te ruimen…

Iets voor een bindend referendum onder vrijwilligers, misschien…???

 ZONDER TRANSPORT BLIJFT HET STIL IN DE STAD

‘t Lijkt zo simpel: de artiest stapt het podium op, pakt zijn saxofoon of gitaar en gaat spelen… Maar hoe komt hij met z’n drumstel, z’n trompet of contrabas op de Markt of de Parade, als je tijdens Jazz in Duketown in de Bossche binnenstad over de hoofden kunt lopen?

“We hebben zo’n 16 chauffeurs die constant heen en weer rijden tussen het parkeerterrein naast de Brabanthallen en de verschillende podia.” zegt Esmyralda Prins (Nieuwegein, 1986).

Zij is een van vier leden van het transportteam. “Al meer dan tien jaar. Omdat mijn man al vrijwilliger was bij Jazz in Duketown, heb ik me ook opgegeven. Het eerste jaar zat ik op de  commandopost, maar daar vond ik niets aan, dus ben ik het jaar daarop begonnen bij transport.

En dat bevalt me nog steeds geweldig goed.”

Met Peter, die via Van Mossel en Van Driel de auto’s regelt, Niels, die de planning voor zijn rekening neemt en Astrid, die inspringt waar het nodig is, vormt Esmyralda het team Transport. Gevieren zorgen zij ervoor dat artiesten en vrijwilligers op tijd arriveren op de plaats zijn waar ze moeten zijn. “Voor Jazz in Duketown begint, maak ik de roosters voor de chauffeurs. Tijdens het festival ontvangen we de artiesten op een parkeerterrein bij de Brabanthallen, waar vroeger de fabriek van De Gruyter stond. Nadat we hun instrumenten en apparatuur overgeladen hebben, gaan we richting Parade, waar ze zich melden. Daarna brengen we hen naar het podium waar ze gaan optreden.” Dat lijkt niet bar moeilijk, maar als een band erg laat is of als een lid van de band in een file staat, moet het team een besluit nemen: rijden of toch nog even wachten tot iedereen er is?

Transport heeft twee locaties: een terrein bij de Brabanthallen en een terrein bij de Parade. “Wel fijn om twee locaties te hebben; die bij de Brabanthallen is lekker ruim, dus zeer geschikt om te manoeuvreren met bakwagens, maar de Parade is leuker. Daar zit je midden in de reuring en hectiek van het festival en heb je echt contact met Jazz in Duketown, dat is bij de Brabanthallen minder.”

’t Leukste van Jazz in Duketown? Esmyralda hoeft niet lang na te denken: “Dat gevoel van verbondenheid, met alle vrijwilligers maak je samen een festival waaraan veel mensen plezier beleven. De ‘familie bij elkaar’, daar kijk ik ieder jaar weer naar uit.”

Kent u ‘m nog, die oude reclameslogan: Zonder transport staat alles stil? Zonder Esmyralda en haar team Transport zou het tijdens Jazz in Duketown in de binnenstad akelig stil blijven…